Każdy ogrodnik marzy o wcześniejszych plonach i dorodnych warzywach. Tunel foliowy to jedno z najlepszych narzędzi, by to osiągnąć, ale jego skuteczność zależy od jednego kluczowego czynnika: światła.
Wybierając folię do tuneli ogrodowych, często skupiamy się na jej wymiarach, zapominając, że kolor i parametry techniczne decydują o tym, ile promieni słonecznych dotrze do naszych upraw. Czy więcej zawsze znaczy lepiej? Jaką folię wybrać dla pomidorów, a jaką dla nowalijek?
W tym artykule rozwiewamy wątpliwości dotyczące przepuszczalności światła i doboru odpowiedniej folii.
Kolor folii a potrzeby świetlne roślin
To, ile światła potrzebują Twoje rośliny, zależy bezpośrednio od gatunku, jaki zamierzasz uprawiać. Na rynku dominują dwa rodzaje folii: biała (często nazywana bezbarwną) oraz zielona. Różnią się one nie tylko wyglądem, ale przede wszystkim właściwościami termicznymi i przepuszczalnością promieni słonecznych.
Folia biała / bezbarwna ? dla miłośników słońca
To wybór dla ogrodników, którzy stawiają na uprawy ciepłolubne.
-
Przepuszczalność światła: Bardzo wysoka, powyżej 90%.
-
Dla jakich roślin? Idealna dla pomidorów, papryki, ogórków, melonów i bakłażanów. Te warzywa potrzebują maksymalnej dawki energii słonecznej do zawiązywania owoców.
-
Charakterystyka termiczna: Wnętrze tunelu nagrzewa się szybko, co sprzyja wegetacji. Co ciekawe, latem folia ta nagrzewa się wolniej niż folia zielona, co zmniejsza ryzyko wystąpienia ekstremalnych temperatur wewnątrz, choć nadal wymaga uwagi, aby nie poparzyć roślin (dobre rozpraszanie światła jest tu kluczowe).
Folia zielona ? bezpieczeństwo i wytrzymałość
Jeśli Twój ogród znajduje się na terenie otwartym, wietrznym lub planujesz uprawy wrażliwsze na ostre słońce, folia zielona będzie lepszym wyborem.
-
Przepuszczalność światła: Niższa niż w przypadku folii białej. Działa lekko cieniująco.
-
Dla jakich roślin? Doskonała do uprawy nowalijek, sałaty, szpinaku. Chroni delikatne liście przed poparzeniami słonecznymi.
-
Charakterystyka termiczna: Posiada wtopioną siatkę wzmacniającą (zazwyczaj polipropylenową), co zwiększa jej odporność mechaniczną. Nagrzewa się szybciej i do wyższych temperatur niż folia biała, co jest ogromną zaletą wczesną wiosną i jesienią, ale latem wymusza częstsze wietrzenie tunelu.
Ciekawostka: Możesz spotkać folie w kolorach niebieskim, żółtym czy różowym. Zazwyczaj nie jest to kwestia estetyki, lecz kod producenta oznaczający wytrzymałość na promieniowanie UV.
Nie tylko kolor ? na co zwrócić uwagę przy zakupie?
Sama przepuszczalność światła to nie wszystko. Aby tunel służył Ci przez lata, musisz zwrócić uwagę na parametry techniczne, które wpływają na trwałość materiału (a zniszczona, matowa folia przepuszcza znacznie mniej światła!).
Stabilizacja UV ? jak czytać oznaczenia?
Symbol UV na opakowaniu folii jest często błędnie interpretowany jako liczba lat. W rzeczywistości cyfra ta oznacza sezony wegetacyjne.
-
W roku kalendarzowym mamy dwa sezony (wiosenny i jesienny).
-
UV2 = 2 sezony (ok. 1 rok).
-
UV4 = 4 sezony (ok. 2 lata).
-
UV5 / UV6 = 5?6 sezonów (ok. 3 lata).
Gramatura i budowa
Dla solidnej konstrukcji szukaj folii o gramaturze minimum 140 g/m? (lub lepiej 150 g/m?).
-
Folia zbrojona: Posiada wtopioną siatkę, która zapobiega dalszemu rozdzieraniu się w razie uszkodzenia mechanicznego.
-
Folie wielowarstwowe: Często zawierają dodatki (np. EVA), które zwiększają elastyczność i pomagają zatrzymać ciepło w nocy, co jest kluczowe przy dużych dobowych wahaniach temperatur.
Lokalizacja i konstrukcja ? jak zmaksymalizować dostęp do światła?
Nawet najlepsza folia nie pomoże, jeśli tunel zostanie źle ustawiony.
-
Ekspozycja: Tunel najlepiej ustawić dłuższym bokiem w kierunku południowym. Dzięki temu rośliny otrzymają największą dawkę światła słonecznego w ciągu dnia.
-
Stelaż:
-
Metalowy: Jest wytrzymały i stabilny, a dzięki cienkiemu szkieletowi nie rzuca dużego cienia na rośliny (wymaga jednak ocynkowania, by nie korodował).
-
Plastikowy (PCV): Nie koroduje, ale jest grubszy i mniej wytrzymały, co może być problematyczne przy silnych wiatrach.
-
Dobre praktyki dla zdrowych plonów
Pamiętaj, że warunki w tunelu są specyficzne. Aby w pełni wykorzystać potencjał świetlny i cieplny folii, stosuj się do kilku zasad:
-
Sąsiedztwo roślin: Unikaj sadzenia pomidorów i ogórków obok siebie. Mają odmienne wymagania wodne, a co więcej ? ogórek może negatywnie wpływać na plony pomidora i niszczyć zawartą w nim witaminę C.
-
Folia perforowana czy pełna? Do sałaty i ziół wybierz folię perforowaną (z otworami), która zapewnia lepszą cyrkulację powietrza. Do pomidorów i papryki lepsza będzie folia nieperforowana, która mocniej trzyma ciepło i wilgoć.
-
Zimowanie: Zdejmuj folię na zimę! Śnieg i mróz mogą ją trwale uszkodzić. Umyj ją, wysusz i przechowuj w dodatniej temperaturze, a stelaż możesz pozostawić na zewnątrz.
Podsumowanie
Wybór folii to kompromis między maksymalną ilością światła a ochroną przed poparzeniami i wytrzymałością mechaniczną.
-
Wybierz folię białą, jeśli planujesz uprawę pomidorów i papryki w miejscu osłoniętym.
-
Postaw na folię zieloną, jeśli Twój ogród jest wietrzny lub planujesz uprawę nowalijek i sałat.